#درس١ عربی زبان قرآن(٢) #انسانی
✵◈✵ ✵◈✵

◈‌اسم فاعل، اسم مفعول، اسم مبالغه◈

رازِق (روزی دهنده)؛ مَرزوق( روزی داده شده)/ رَزّاق( بسیار روزی دهنده)

عالِم(دانا)؛ مَعلوم( شناخته شده)/ عَلّام و علّامة(بسیار دانا)

خالِق(آفریننده) ؛ مَخلوق (آفریده شده)/ خَلّاق(بسیار آفریننده)

1⃣ اسم فاعل: درواقع همان صفت فاعلی زبان فارسی است که بر انجام دهنده یا دارنده حالت دلالت می‌کند.
صانع(سازنده) ؛ مُشاهِد( مشاهده کننده، بیننده)

2⃣ اسم مفعول:که درواقع همان صفت مفعولی زبان فارسی است و برکاری انجام شده دلالت دارد.
مَصنوع(ساخته شده)؛ مُشاهَد( مشاهده شده، دیده شده)

🔑مشخصه های اسم فاعل و اسم مفعول درزبان عربی:
اسم فاعل← الف- فاعِل ، ب- مُـ ــعِـ
اسم مفعول←الف-مَفعول، ب- مُـ ــعَـ

💠چگونگی ساخت و تشخیص:
🔹الف- فعل‌هایی که سوم شخص مفرد ماضی آن‌ها سه حرف باشد، بروزن فاعل و مفعول دیده می‌شود.
مانند:صَنَعَ ← صانِع، مَصنوع؛
ساخت ← سازنده، ساخته شده

خَلَق ←خالِق ، مَخلوق
آفرید← آفریدگار، آفریده شده

عَبَدَ ← عابِد، مَعبود
پرستید ← پرستنده، پرستیده شده

🔹ب - فعل‌هایی که سوم شخص مفرد ماضی آن‌ها بیشتر از سه حرف باشد:
فعل مضارع آن را مینویسیم ، آنگاه حرف مضارعه را حذف کرده و به جای آن«ﻣُ» می‌گذاریم. سپس حرف ماقبل اخر اصلی را در اسم فاعل:(( حرکت کسره)) و در اسم مفعول:(( حرکت فتحه))می دهیم.
( اسم فاعل: مـُ ... ـعـٍ ... )
( اسم مفعول: مـُ ... ـعـٍَ. ... )

مانند:
شاهَدَ← یُشاهِدُ ← مُشاهِد و مُشاهَد
قَلَّدَ ← یُقَلِّدُ ← مُقَلِّد و مُقَلَّد

أرْسَل←َ یُرْسِلُ← مُرْسِل و مُرْسَل
إنتَظَرَ←یَنْتَظِرُ ← مُنتَظِر و مُنتَظَر

تَعُلَمَ ← یَتَعلَّمُ ← مُتَعلِّم و مُتَعَلَّم
إستَخرَجَ← یَسْتَخْرِجُ← مُسْتَخْرِج و مُسْتَخرَج
تَهاجَمَ← یَتَهاجَمُ ←مُتَهاجِم و مُتَهاجَم
اِنْکَسَرَ← یَنْکَسِرُ ← مُنْکَسِر و مُنکَسَر
◈◈◈ ◈◈◈ ◈◈◈

@Araby90

3⃣ اسم مبالغه: اسمی است که بر بسیاری صفت یا انجام کار در شخص یا شیء دلالت می‌کند.
دو وزن مهمّ آن (( فَعّال، فَعّالة )) است.

مانند:
صَبّار(بسیار بردبار)؛
غَفّار(بسیار آمرزنده)؛
کَذّاب(بسیار دروغگو)؛
رَزّاق(بسیار روزی دهنده)؛
خَلّاق(بسیار آفریننده).
عَلّامة(بسیاردانا)؛
فهّامَة(بسیار فهمیده)؛

@Araby90